Back

ⓘ ក្រិក




                                               

ដ្រាក់ម៉ា

ដ្រាក់ម៉ា ជាលុយកាក់ធ្វើពីប្រាក់ របស់ក្រិក។ ដ្រាក់ម៉ាគឺជារូបិយវត្ថុដែលត្រូវបានប្រើនៅក្នុងក្រិក ក្នងអំឡុងពេលជាច្រើនសម័យកាល នៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្ររបស់ក្រិក: វាជារូបិយវត្ថុមួយរបស់ក្រិកកាលពីសម័យបុរាណ ត្រូវបានចេញឲ្យប្រើប្រាស់ ដោយរដ្ឋក្រិកជាច្រើន ក្នុងអំឡុងពេលដប់ទសវត្សរ៍​ តាំងពីសម័យ Archaic, Classical, និងសម័យHellenistic រហូតដល់សម័យរ៉ូម ក្រោមការបោះកាក់របស់អធិរាជក្រិក។ វាជារូបិយវត្ថុទាំងបីរបស់ក្រិកសម័យទំនើប ដំបូងត្រូវបានដាក់ឲ្យប្រើប្រាស់ក្នុងឆ្នាំ ១៨៣២ ហើយចុងក្រោយបំផុតត្រូវបានជំនួសដោយរូបិយប័ណ្ណអឺរ៉ូ ក្នុងឆ្នាំ២០០១ ១អឺរ៉ូស្មើនឹង៣៤០.៧៥ ដ្រាក់ម៉ា។

                                               

ពុធ (ភព)

ពុធ - ភពតូចបំផុតនិងជិតបំផុតទៅនឹងប្រព័ន្ធព្រះអាទិត្យ។ ក្នុងនាមជាភពទាបវាតែងតែនៅជិតព្រះអាទិត្យសម្រាប់អ្នកអង្កេតផែនដីដែលជាហេតុធ្វើឱ្យពិបាកសង្កេត។ ទោះបីជាបែបនេះក៏ដោយវាជាកម្មសិទ្ធិរបស់ភពដែលអាចមើលឃើញដោយភ្នែកទទេហើយត្រូវបានគេស្គាល់រួចហើយនៅសម័យបុរាណ។ បារតអាចត្រូវបានគេមើលឃើញតែមុនពេលថ្ងៃរះឬបន្ទាប់ពីថ្ងៃលិច។ ទ្រង់ទ្រាយផ្ទៃរបស់បារតប្រហាក់ប្រហែលនឹងព្រះចន្ទៈវាមានរណ្ដៅដែលមានឥទ្ធិពលជាច្រើនហើយស្ទើរតែគ្មានបរិយាកាស។ សីតុណ្ហភាពផ្ទៃខាងលើមានចាប់ពី ra១៧៣ អង្សាសេដល់ ៤២៧ អង្សាសេ។ ទោះយ៉ាងណាមិនដូចព្រះចន្ទភពផែនដីមានស្នូលដែកដ៏ធំមួយបង្កើតវាលម៉ាញេទិកខ្សោយជាងផែនដីជាងមួយរយដង។ ទំហំនៃស្នូលមានន័យថាបារតមានដង់ស៊ីតេខ្ពស់បំផុតមួយក ...

                                               

ឡិបតា

ឡិបតា ជាលុយកាក់ធ្វើពីទង់ដែង របស់ក្រិកសម័យបុរាណ។ ឡិបតា ជាទម្រង់ពហុវច្ចនៈរបស់ lepton Greek ៖ λεπτόν, pl. λεπτά គឺជាឈ្មោះរបស់រូបិយវត្ថុមួយ ដែលត្រូវបានប្រើនៅក្នុងប្រទេសដែលនិយាយភាសាក្រិក តាំងពីសម័យបុរាណ រហូតដល់សព្វថ្ងៃនេះ។ ពាក្យនេះមានន័យថា "តូច" ឬ "ស្ដើង" ហើយនៅសម័យក្លាស៊ិក និងហេលិនីស ឡិបតាតែងតែជាកាក់មួយដែលមានតម្លៃតិចតួច ជាធម្មតាវាជាប្រភេទរូបិយវត្ថុមួយដែលមានតម្លៃតូចជាងគេ ក្នុងចំណោមរូបិយវត្ថុផ្សេងទៀត។ កាក់នៅក្នុងមេរៀនស្ដីអំពីតង្វាយរបស់ស្ត្រីមេម៉ាយ ម៉ាកុស ១២:៤១-៤៤, លូកា ២១:១-៤ គឺសំដៅទៅលើ ឡិបតា ហើយនៅក្នុងដំណឹងល្អរបស់លូកា ក៏សំដៅទៅលើឡិបតា ឬតង្វាយបន្តិចបន្តួចដែរ នៅពេលបញ្ជាក់ថាមានមនុស្សម្នាក់ដែលមិនបានប ...

                                               

រណ្ដៅគ្មានបាត

រណ្ដៅគ្មានបាត ជារណ្ដៅដ៏សែនជ្រៅ។ វាជាលំនៅរបស់មនុស្សស្លាប់ ជាគុកដែលបម្រុងទុក សម្រាប់វិញ្ញាណអាក្រក់។ នៅក្នុងសាសនា វាជាជ្រោះដែលមានជម្រៅរហូតដល់ពិភពខាងក្រោម ឬស្ថាននរក។ នៅក្នងព្រះគម្ពីរជាភាសាក្រិក ពាក្យនេះតំណាងឲ្យទាំងការនិម្មិតបង្កើតនៅដើមដំបូងដែលមិនទាន់បញ្ចប់ លោកុប្បត្តិ ១:២ និងពាក្យហេព្រើរ tehom "ជម្រៅទឹកដែលខ្ជោលឡើង" ដែលត្រូវបានប្រើនៅក្នុងព្រះគម្ពីរសម្ពន្ធមេត្រីថ្មីសម្រាប់ពាក្យ ស្ថាននរកដែលជាកន្លែងសម្រាប់ធ្វើទារុណកម្ម។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសម្ពន្ធមេត្រីចាស់ជាភាសាក្រិក ពាក្យរណ្ដៅគ្មានបាតត្រូវបានប្រើសំដៅទៅលើទាំងទឹកដែលនៅក្រោមផែនដី និងកន្លែងដែលផ្ដល់ប្រភពទឹក ទន្លេ ព្រមទាំងទឹកនៃមេឃ ដែលមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស ...

                                               

មីណា

មីណា ជាខ្នាតទម្ងន់ និងជារូបិយវត្ថុរបស់ក្រិកកាលសម័យបុរាណ។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរសម្ពន្ធមេត្រីថ្មី មីណាគឺជាកាក់ប្រាក់ដែលមានតម្លៃទៅតាមទម្ងន់របស់វា។ មីណាគឺជាខ្នាតទម្ងន់មួយនាសម័យបុរាណ ដែលត្រូវបានបែងចែកជា៥០សិកិល។ នៅក្រិកសម័យបុរាណ ១មីណាមានតម្លៃស្មើនឹង៧០ដ្រាក់ម៉ា ហើយក្រោយមកទៀតកើនឡើងដល់១០០ដ្រាក់ម៉ា។ យ៉ាងណាមិញ មុនពេលត្រូវបានប្រើជារូបិវត្ថុ មីណាគឺជាខ្នាតទម្ងន់ ដែល១មីណាស្នើនឹង 1.25 ផោន ឬ 0.571 គីឡូក្រាម។ ចាប់តាំងពីដើមសម័យសាម៉ារី មីណាគឺជាខ្នាតនៃទម្ងន់។ កាលពីដំបូង ថាឡាន់ និងសិកិល មិនទាន់ត្រូវបានប្រើប្រាស់ទេ។ រហូតមកដល់សម័យ Ur-Nammu ១មីណាមានតម្លៃស្មើនឹង 1/60 ថាឡាន់ ដែលស្មើនឹង 60 សិកិល។ ភស្ដុតាងពីក្រុង Ugarit ប ...

                                               

ឌេណារី

ឌេណារី ជាកាក់ប្រាក់របស់រ៉ូម ដែលមានតម្លៃស្មើរនឹងកាក់ដ្រាក់ម៉ារបស់ក្រិក។ វាជាកាក់ប្រាក់ដែលបានចរាចរទូទាំងចក្រភពរ៉ូម ហើយត្រូវបានកត់ត្រាជាមួយគណនីសាធារណៈទាំងអស់។ នៅក្នុងប្រព័ន្ធរូបិយប័ណ្ណរ៉ូម ឌេណារីគឺជាកាក់ប្រាក់តូចមួយ ដែលាត្រូវបានធ្វើឡើងប្រហែលជាឆ្នាំ២១១មុនគ.ស ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមព្យូនីកទី២។ ពាក្យ dēnārius មានប្រភពមកពីពាក្យឡាតាំង dēnī មានន័យថា "មាន១០", គឺតម្លៃរបស់វាស្មើនឹង 10 assēs។ ឌេណារីជាប្រភពដើមនៃឈ្មោះជាច្រើនរបស់រូបិយប័ណ្ណដែលមានឈ្នោះថាឌីណារ dinar ដូចជា ឌេណារ៉ូ denaro ជាឈ្មោះរូបិយប័ណ្ណអ៊ីតាលី ឌីណារ denar ជាឈ្មោះរូបិយប័ណ្ណស្លូវ៉ានី ឌីណេរ៉ូ dinheiro ជាឈ្មោះរូបិយប័ណ្ណព័រទុយហ្គាល និង ឌីនើរ៉ូ dinero ...

                                               

ព្រះអង្គម្ចាស់ភីលីព ឌុកនៃអេឌីនបឺក

ព្រះអង្គម្ចាស់ភីលីព ឌុកនៃអេឌីនបឺក ជាសមាជិកនៃគ្រួសាររាជវង្សអង់គ្លេសដូចប្តីរបស់អេលីសាបិតទី ២ លោកភីលីពកើតនៅគ្រួសាររាជវង្សក្រិកនិងដាណឺម៉ាក គាត់បានកើតនៅប្រទេសក្រិក ប៉ុន្តែគ្រួសាររបស់គាត់ត្រូវបានគេនិរទេសចេញពីប្រទេសនៅពេលគាត់មានអាយុ ១៨ ខែ បន្ទាប់ពីបានទទួលការអប់រំនៅប្រទេសបារាំង អាល្លឺម៉ង់ និងចក្រភពអង់គ្លេស គាត់បានចូលរួមជាមួយកងទ័ពជើងទឹកអង់គ្លេសនៅឆ្នាំ ១៩៣៩ ដែលមានអាយុ ១៨ ឆ្នាំ ចាប់ពីខែកក្កដាឆ្នាំ ១៩៣៩ គាត់ចាប់ផ្តើមត្រូវគ្នាជាមួយម្ចាស់ក្សត្រីអេលីសាបិតអាយុ ១៣ ឆ្នាំ ដែលគាត់បានជួបគ្នាលើកដំបូងនៅឆ្នាំ ១៩៣៤ ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទី ២ គាត់បានបម្រើជាមួយភាពខុសគ្នានៅក្នុងកងនាវាមេឌីទែរ៉ាណេនិងប៉ាស៊ីហ្វិក។បន្ទាប ...

                                               

ឋាឡាន់

ឋាឡាន់ ជាខ្នាតទម្ងន់មួយក្នុងចំណោមខ្នាតជាច្រើនទៀត នៅសម័យបុរាណ។ វាជាខ្នាតទម្ងន់មួយដែលត្រូវបានគេប្រើនៅក្នុងពាណិជ្ជកម្ម ហើយក៏ត្រូវបានប្រើសម្រាប់ថ្លឹងលោហៈមានតម្លៃផងដែរ ដូចជាមាស ឬប្រាក់ជាដើម។ ១ឋាឡាន់របស់ក្រិកឬ ១អាទិកឋាឡាន់ ស្មើនឹង ២៦ គីឡូក្រាម ១ឋាឡាន់របស់រ៉ូម៉ាំងស្មើនឹង ៣២,៣ គីឡូក្រាម ១ឋាឡាន់របស់អេស៊ីព្ទស្មើនឹង ២៧ គីឡូក្រាម ហើយ ១ឋាឡាន់របស់បាប៊ីឡូនស្មើនឹង ៣០,៣ គីឡូក្រាម អ៊ីស្រាអែលសម័យបុរាណ និងប្រទេសគ្រីស្ទានឡាតាំងជាច្រើនទៀត បានប្រើខ្នាតឋាឡាន់របស់ពួកបាប៊ីឡូន ប៉ុន្តែក្រោយមកបានកែប្រែទម្ងន់ឡើងវិញ។ ឋាឡន់ដែលមានទម្ងន់ធម្មតា ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងសម័យនៃព្រះគម្ពីរសម្ពន្ធមេត្រីថ្មី ដែល១ឋាឡាន់ស្មើនឹង ៥៨,៩ គីឡូ ...

                                               

បូជាចារ្យ

បូជាចារ្យ ជាមនុស្សពិសិដ្ឋដែលបម្រើកិច្ចការនៅទីថ្វាយតង្វាយរបស់ព្រះ ប៉ុន្តែមិនមែនចាំបាច់ទាល់តែជាមនុស្សវិសុទ្ធទើបអាចធ្វើជាបូជាចារ្យនោះទេ។ នៅក្នុងសាសនារបស់ពួកអ្នកមិនជឿព្រះ ក៏មានបូជាចារ្យដែរ ហើយពួកគេជាអ្នកដែលកាន់តាមទម្លាប់សាសនារបស់ខ្លួន មានដូចជា បូជាចារ្យរបស់សេយូស បូជាចារ្យរបស់ជូភីធើ បូជាចារ្យរបស់ព្រះបាលជាដើម។ បូជាចារ្យ ភាសាក្រិក πρεσβύτερος presbýteros ភាសាឡាតាំង presbyter មានន័យថា "ចាស់ទុំ" ឬក៏ "provost" មានន័ថា "អ្នកដែលគេដាក់ឲ្យគ្រប់គ្រងមនុស្សផ្សេងទៀត", ឬមកពីពាក្យឡាតាំងមួយទៀត praepositus មានន័យថា "មនុស្សដែលគេដាក់ឲ្យទទួលខុសត្រូវ, ជាអ្នកដែលគេបានផ្ដល់សិទ្ធិអំណាចឲ្យធ្វើពិធីផ្សេងៗនៅក្នុងសាសនា ជាពិ ...

                                               

កូដ្រាន

កូដ្រាន ជាលុយកាក់ធ្វើពីលង្ហិនរបស់រ៉ូម៉ាំង។ កូដ្រានត្រូវបានចេញឲ្យប្រើប្រាស់ចាប់តាំងពីការចាប់ផ្ដើមនៃការផលិតកាក់លង្ហិន ក្នុងសម័យសាធារណរដ្ឋរ៉ូម។ មានកាក់ជាច្រើនដែលមានតម្លៃដូចគ្នា ត្រូវបានចេញឲ្យប្រើប្រាស់​ ពីទីក្រុងផ្សេងៗ នៅកណ្ដាលប្រទេសអ៊ីតាលី។ ក្រោយពីឆ្នាំ៩០ មុនគ.ស នៅពេលការផលិតប្រាក់កាក់ត្រូវបានកាត់បន្ថយរហូតដល់ស្តង់ដារមួយដែលមានទម្ងន់កន្លះអោនស៍ កាក់កូដ្រានបានត្រឡប់ជាកាក់មួយដែលមានតម្លៃទាបជាងគេ នៅក្នុងការផលិត។ វាត្រូវបានផលិតឡើងឥតទៀងទាត់ រហូតដល់សម័យ Antoninus Pius ឆ្នាំ១៣៨–១៦១។ ខុសពីកាក់ដទៃទៀតដែលប្រើនៅសម័យសាធារណរដ្ឋរ៉ូម កូដ្រានកម្រមានរូបរបស់អធិរាជណាស់។ ពាក្យក្រិកសម្រាប់កូដ្រានគឺ κοδράντης kodrantes ...

                                               

ហូសាណា

ហូសាណា មានន័យថា សូមសង្គ្រោះឥឡូវ សូមជួយឥឡូវ ឬសូមព្រះអង្គសង្គ្រោះយើងខ្ញុំឥឡូវនេះ។ ពាក្យនេះបានក្លាយជាពាក្យសាទរមួយដែលគេតែងតែប្រើជាធម្មតា ហើយក្រោយមកទៀតត្រូវបានគេប្រើក្នុងន័យថា សូមឲ្យមានសេចក្ដីសុខ និងភាពរុងរឿង។

                                               

ព្យាការី

ព្យាការី ជាបុគ្គលដែលមានទំនាក់ទំនងជាមួយនឹងអង្គស្ថានសួគ៌ ជាពិសេសគឺមានទំនាក់ទំនងជាមួយព្រះ ព្រមទាំងជាអ្នកនិយាយជំនួសព្រះទៀតផង ទាំងបម្រើដោយធ្វើជាអ្នកកណ្ដាលរវាងមនុស្ស និងព្រះ និងជាអ្នកដែលនាំសេចក្ដីដែលខ្លួនបានដឹងស្ថានលើ ដល់មនុស្សផងដែរ។ ពាក្យព្យាការីអង់គ្លេស prophet គឺជាពាក្យផ្សំមួយរបស់ក្រិក ដែលផ្សំឡើងដោយពាក្យ pro ជាមុន និងកិរិយាសព្ទ phesein ប្រាប់; ដូច្នេះ, a προφήτης prophḗtēs គឺជាអ្នកដែលប្រាប់ជាមុនអំពីហេតុការណ៍នាពេលអនាគត ហើយក៏ជាអ្នកនាំសារពីព្រះដល់មនុស្សដែរ។

                                               

លោកីយ៍

លោកីយ៍ ន័យត្រង់: ពិភពលោក សាកលលោក មេឃ និងផែនដី។ ន័យធៀប: ជាពាក្យដែលប្រើជំនួសឲ្យមនុស្សដែលរស់នៅក្នុងពិភពលោកនេះ ជាពាក្យដែលសំដៅលើពិភពនៃអ្វីមួយ ដូចជាពិភពនៃសេចក្ដីទុច្ចរិត ពិភពនៃសេចក្ដីអាក្រក់ផ្សេងៗ ជាពាក្យដែលសំដៅលើក្រុមនុស្សដែលជាសត្រូវនឹងសេចក្ដីពិត និងជាពួកអ្នកដែលប្រឆាំងនឹងអ្នកដើរតាមព្រះគ្រីស្ទ។ ពាក្យនេះក៏ត្រូវបានប្រើសំដៅលើសេចក្ដីអាក្រក់គ្រប់បែបយ៉ាង សេចក្ដីដែលប្រឆាំងនឹងព្រះគ្រីស្ទ សេចក្ដីឥតប្រយោជន៍ សេចក្ដីល្បូង ចំណង់តណ្ហា និងអ្វីៗដែលមាននៅតែបណ្ដោះអាសន្នផងដែរ។ នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ ពាក្យ "លោកីយ៍" តែងតែបង្កប់នូវគំនិតស្ដីអំពីសណ្ដាប់ធ្នាប់នៃពិភពរបស់សង្គមមនុស្ស ដែលសណ្ដាប់ធ្នាប់នេះបានដួលរលំ និងខូចរលួយ ខុស ...

                                               

អាសនា

អាសនា ជាកន្លែងថ្វាយតង្វាយដុត នៅក្នុងព្រះវិហារ។ ជាអ្វីដែលគេសង់ឡើងសម្រាប់ជាទីថ្វាយតង្វាយ ដូចជាយញ្ញបូជាជាដើម សម្រាប់គោលបំណងសាសនា។ ជាធម្មតា អាសនាត្រូវបានគេឃើញមាននៅតាមស្តូបនានា ហើយវាអាចស្ថិតនៅក្នុងព្រះវិហារ និងកន្លែងថ្វាយបង្គំផ្សេងៗទៀតដែរ។ សព្វថ្ងៃនេះ អាសនាត្រូវបានប្រើនៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ សាសនាព្រះពុទ្ធ សាសនាហ៊ីនឌូ សាសនាស៊ីនតូ និងសាសនាតៅជាដើម។ អាសនា តាមរយៈព្រះគម្ពីជាភាសារហេព្រើរបានឲ្យដឹងថា អាសនាជាទូទៅធ្វើពីដី ឬពីថ្្មដែលគ្មានរាងកំណត់ច្បាស់លាស់។ ជាទូទៅ អាសនាត្រូវបានគេដាក់បញ្ឈរនៅកន្លែងដែលអាចមើលឃើញច្បាស់ អាសនាដំបូង ត្រូវាបានកត់ត្រាក្នុងព្រះគម្ពីជាភាសាហេព្រើរ ដែលត្រូវបានដាក់បញ្ឈរដោយណូអេ។ ដោយអ័រប្រាហា ...

                                               

សាតាំង

សាតាំង ជាអ្នកនាំសេចក្ដីអាក្រក់ និងការល្បួង ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ថាជាអ្នកបោកបញ្ឆោត ដែលនាំមនុស្សឲ្យវង្វេង។ វាជាទូតសួគ៌ដែលធ្លាប់គោរពព្រះយ៉ាងខ្លាំង ហើយមានរូបឆោមស្រស់ស្អាតទៀតផង ប៉ុន្តែវាបានធ្លាក់ចុះពីស្ថានសួគ៌ ដោយសារតែអំណួត ទាំងនាំមនុស្សទៅក្នុងផ្លូវនៃសេចក្ដីកុហក និងបាប ហើយវាមានអំណាចនៅក្នុងពិភពលោកនេះទៀតផង។ សាតាំង ភាសាហេព្រើរ שָּׂטָן‎‎ មានន័យថា "សត្រូវ" ឬ "បច្ចាមិត្រ"។ នៅក្នុងព្រះគម្ពីរភាសាហេព្រើរ និងព្រះគម្ពីរសញ្ញាថ្មី សាតាំងគឺជាអ្នកចោទប្រកាន់ និងជាសត្រូវដ៏ធំមួយ ជាអ្នកព្យាបាទដ៏ច្បាស់ក្រឡែត ហើយក៏ត្រូវបានហៅថាអារក្សដែរ។ វាមានភាពគួរឲ្យស្អប់ខ្ពើម។ នៅក្នុងសាសនាគ្រីស្ទ មានពាក្យន័យដូចជាច្រើន សម្រាប់ពាក្យ ...

ក្រិក
                                     

ⓘ ក្រិក

ក្រិក គឺ វាជាប្រទេសមួយដែលស្ថិតនៅ ក្នុង អាគ្នេយ៍ នៅអឺរ៉ុប ដោយមានឈ្មោះផ្លូវការថា សាធារណរដ្ឋហិលល៉េនិក ដោយជនជាតិក្រិកហៅប្រទេសរបស់ពួកគេផ្ទាល់ថា Hellas ដោយភាសាក្រិកក្នុងពេលបច្ចុប្បន្នបញ្ចេញ​សម្លេង ថា Ellas ដោយក្នុងការនិយាយទូទៅនឹងប្រើពាក្យថា Ellada ហើយហៅពួកខ្លួនគេជាញឹកញាប់ថា Hellenes ។

==ប្រវត្តិសាស្ត្រ==ប្រវត្ដិសាស្ត្រ ​គឺជាវិទ្យាសាស្ដ្រដែលរៀនហេតុការណ៍របស់មនុស្ស។ មានពីរគំនិតអំពីប្រវត្តិមួយដែល និយាយថាប្រវត្តិដើម នៅពេលមនុស្សបានបង្កើតអក្សរ ១០០០០ឆ្នាំហើយនៅ ទ្វីបអាស៊ីខាងលិច។ ប្រវត្តិមុនមនុស្សស្គាល់អក្សរគេហៅពេលនោះ បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ។មួយទៀតដែលគិតថាប្រវត្តិដើមនៅ ប្រទេសមួយពេលមាននិវេទន៏របស់ប្រទេសមួយ។ ស្គាល់​ប្រវត្តិគឹជាសារះសំខាន់សំរាប់ស្វែងយល់បច្ចុប្បន្នកាល​​ពីព្រោះសង្គមបច្ចុប្បន្នគឹជាលទ្ធផលរបស់អតីត។​ហើយនិង​ពេលគេស្គាល់ប្រវត្ត​ិគេបានគិតដល់អនាគតកាល។

Herodoto អ្នកទីមួយដែលចេះសរសេរប្រវត្តិ។ ប្រវត្តិ និង បុរេប្រវត្តិ កែប្រែ បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ

សំរាប់អ្នកប្រាជ្ញបុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រគឹជាពេលវេលាដែលមនុស្សអត់ស្គាល់ការសរសេរទេ។ ថ្វីបើមនុស្សបានកើតឡើងហើយរស់នៅមានប្រហែល២លានឆ្នាំនៅលើផែនដីបុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រវែងមែនពិត។ អ្នកប្រាជ្ញបានចែកពេលវេលារបស់មនុស្សដូចតទៅ៖

បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ: ប្រហែល២លានឆ្នាំ។ ប្រវត្តិ:១០០០០ឆ្នាំ។ ប្រវតិ្តនៃបណ្តាទ្វីប កែប្រែ អត្ថបទនេះបង្ហាញនូវគំនិតដែលគិតថា ប្រវត្តិចាប់ផ្តើមនៅពេលមនុស្សបង្គើតការសរសេរ។ ប៉ុន្ដែក៏មានគំនិតដែលគិតថា ប្រវត្តិអត់ត្រូវការរសរសេរពីព្រោះមានរបៀបផ្សេងៗទៀតសំរាប់បញ្ជីប្រវត្តិ។

ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី អាចនិយាយថា ជាសំណុំមួយនៃប្រវត្តិសាស្ត្រច្រើនតំបន់ឆ្នេរនៅដាច់ពីគ្នា៖ អាស៊ីខាងកើត, អាស៊ីខាងត្បូង និងមជ្ឍឹមបូព៌ាដែលជាតំបន់ដ៏ធំមួយថិតនៅចន្លោះទ្វីបអ៊ឺរ៉ុប-អាស៊ី។ តំបន់ជុំវិញឆ្នេរជាទីកំណើតនៃអរិយធម៌បូរាណបំផុតលើពិភពលោក។ តំបន់ទាំងបីនោះសុទ្ធសឹងបានអភិវឌ្ឍអរិយធម៌ដំបូងបំផុតនៅលើដី មានជីរជាតិនៃខ្ពង់រាបក្បែរទន្លេ។ អរិយធម៌នៅតំបន់មេសូប៉ូតាមី, ខ្ពង់រាបនៃប្រទេសឥណ្ឌា និង នៅប្រទេសចិន មានលក្ខណះប្រហាក់ប្រហែលគ្នាផ្លាស់ប្តូរទៅវិញទៅមកនូវ បច្ចេកវិទ្យានិងគំនិត ដូចជា គណិតវិទ្យា និងផលប្រយោជន៍។ សញ្ញាណផ្សេងទៀតដូចជាអក្សរ អាចត្រូវបានអភិវឌ្ឍនៅតាមតំបន់នីមួយៗ ដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ បណ្តាទីក្រុង, បណ្តារដ្ឋ និងបណ្តាអាណាចក្រផងដែរ ត្រូវបានអភិវឌ្ឍន៍លើវាលរាបទាំងនោះ។

ទ្វីបអាស៊ីមានប្រវត្តិមួយយ៉ាងចាស់។អារិយធម៌ធំដំបូងចាប់កំណើតនៅទ្វីបនេះដូចជាប្រទេចិនប្រទេសឥណ្ឌានិងភូមិភាគមេសូប៉ូតាមី។ ពីព្រោះទ្វីបនេះជាទ្វីបមួយធំអ្នកប្រាជ្ញចែកវាជាបួនផ្នែក៖

អាស៊ីខាងកើត។ អាស៊ីខាងត្បូង។ អាស៊ីខាងលិច។ អាស៊ីខាងជើង។ ប្រវត្តិទ្វីបអឺរ៉ុប កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអឺរ៉ុប ប្រវត្តិនៅទ្វីបអឺរ៉ុបបានចាប់ផ្តើមជាមួយប្រទេសក្រិក។​ Herodoto គឹជាអ្នកទីមួយដែលចេះសរសេរប្រវត្តិ។ទស្សនវិជ្ជាក៏បានចាប់កំណើតនៅទីនោះ។

ប្រវត្តិទ្វីបអាហ្វ្រីក កែប្រែ ប្រវត្តិអាហ្វ្រីក ប្រវត្តិនៅទ្វីបអាហ្វ្រីកបានផ្តើមឡើងជាមួយប្រទេសអេហ្សីប។

ប្រវត្តិទ្វីបអាមេរិក កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអាមេរិក ប្រវត្តិរបស់ទ្វីបអាមេរិកផ្តើមឡើងបាន៨០០០ឆ្នាំជាមួយប្រជាជនTolteca។ នៅសតវត្សន៍ទី ៩គ.ស. មានប្រជាជនថ្មីហៅថា Mayaដែលមានការសរសរ និងប្រតិទិនមួយដែលល្អបំផុតក្នុងប្រវត្តិរបស់ពិភពលោក។ គេបានរកឃើញលេខ០ដែលជួយដល់អភិវឌ្ឍន៍របស់ចំណោទ

បើក​ម៉ឺនុយ​មេ កែប្រែ តាមដានទំព័រនេះ ប្រវត្តិសាស្ត្រកែប្រែ ប្រវត្ដិ​គឺជាវិទ្យាសាស្ដ្រដែលរៀនហេតុការណ៏របស់មនុស្ស។ មានពីរគំនិតអំពីប្រវត្តិមួយដែល និយាយថាប្រវត្តិដើម នៅពេលមនុស្សបានបង្កើតអក្សរ ១០០០០ឆ្នាំហើយនៅ ទ្វីបអាស៊ីខាងលិច។ ប្រវត្តិមុនមនុស្សស្គាល់អក្សរគេហៅពេលនោះ បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ។មួយទៀតដែលគិតថាប្រវត្តិដើមនៅ

ប្រទេសមួយពេលមាននិវេទន៏របស់ប្រទេសមួយ។ ស្គាល់​ប្រវត្តិគឹជាសារះសំខាន់សំរាប់ស្វែងយល់បច្ចុប្បន្នកាល​​ពីព្រោះសង្គមបច្ចុប្បន្នគឹជាលទ្ធផលរបស់អតីត។​ហើយនិង​ពេលគេស្គាល់ប្រវត្ត​គេបានគិតដល់អនាគតកាល។ Herodoto អ្នកទីមួយដែលចេះសរសេរប្រវត្តិ។ មាតិកា កែប្រែ ប្រវត្តិ និង បុរេប្រវត្តិ ប្រវតិ្តនៃបណ្តាទ្វីប ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី ប្រវត្តិទ្វីបអឺរ៉ុប ប្រវត្តិទ្វីបអាហ្វ្រីក ប្រវត្តិទ្វីបអាមេរិក ឬសគល់នៃពាក្យ វិជ្ជាតែងប្រវត្តិ បណ្តាវិធីនៃប្រវត្តិ មើលផងដែរ រាយបញ្ជី បណ្តាវិធីនិងបណ្តាឧបករ ផ្សេង បណ្តាវិស័យ និងបណ្តាការសិក្សាដោយឡែក បណ្តាឯកសារបង្អែក បណ្តាឯកសារពាក់ព័ន្ធ បណ្តាខ្សែរភ្ជាប់ក្រៅ ប្រវត្តិ និង បុរេប្រវត្តិកែប្រែ កែប្រែ បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ

សំរាប់អ្នកប្រាជ្ញបុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រគឹជាពេលវេលាដែលមនុស្សអត់ស្គាល់ការសរសេរទេ។ ថ្វីបើមនុស្សបានកើតឡើងហើយរស់នៅមានប្រហែល២លានឆ្នាំនៅលើផែនដីបុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រវែងមែនពិត។ អ្នកប្រាជ្ញបានចែកពេលវេលារបស់មនុស្សដូចតទៅ៖

បុរេប្រវត្តិសាស្ដ្រ: ប្រហែល២លានឆ្នាំ។ ប្រវត្តិ:១០០០០ឆ្នាំ។ ប្រវតិ្តនៃបណ្តាទ្វីបកែប្រែ កែប្រែ អត្ថបទនេះបង្ហាញនូវគំនិតដែលគិតថា ប្រវត្តិចាប់ផ្តើមនៅពេលមនុស្សបង្គើតការសរសេរ។ ប៉ុន្ដែក៏មានគំនិតដែលគិតថា ប្រវត្តិអត់ត្រូវការរសរសេរពីព្រោះមានរបៀបផ្សេងៗទៀតសំរាប់បញ្ជីប្រវត្តិ។

ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ីកែប្រែ កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី ប្រវត្តិទ្វីបអាស៊ី អាចនិយាយថា ជាសំណុំមួយនៃប្រវត្តិសាស្ត្រច្រើនតំបន់ឆ្នេរនៅដាច់ពីគ្នា៖ អាស៊ីខាងកើត, អាស៊ីខាងត្បូង និងមជ្ឍឹមបូព៌ាដែលជាតំបន់ដ៏ធំមួយថិតនៅចន្លោះទ្វីបអ៊ឺរ៉ុប-អាស៊ី។ តំបន់ជុំវិញឆ្នេរជាទីកំណើតនៃអរិយធម៌បូរាណបំផុតលើពិភពលោក។ តំបន់ទាំងបីនោះសុទ្ធសឹងបានអភិវឌ្ឍអរិយធម៌ដំបូងបំផុតនៅលើដី មានជីរជាតិនៃខ្ពង់រាបក្បែរទន្លេ។ អរិយធម៌នៅតំបន់មេសូប៉ូតាមី, ខ្ពង់រាបនៃប្រទេសឥណ្ឌា និង នៅប្រទេសចិន មានលក្ខណះប្រហាក់ប្រហែលគ្នាផ្លាស់ប្តូរទៅវិញទៅមកនូវ បច្ចេកវិទ្យានិងគំនិត ដូចជា គណិតវិទ្យា និងផលប្រយោជន៍។ សញ្ញាណផ្សេងទៀតដូចជាអក្សរ អាចត្រូវបានអភិវឌ្ឍនៅតាមតំបន់នីមួយៗ ដាច់ដោយឡែកពីគ្នា។ បណ្តាទីក្រុង, បណ្តារដ្ឋ និងបណ្តាអាណាចក្រផងដែរ ត្រូវបានអភិវឌ្ឍលើវាលរាបទាំងនោះ។

ទ្វីបអាស៊ីមានប្រវត្តិមួយយ៉ាងចាស់។អារិយធម៌ធំដំបូងចាប់កំណើតនៅទ្វីបនេះដូចជាប្រទេចិនប្រទេសឥណ្ឌានិងភូមិភាគមេសូផូតាមី។ ពីព្រោះទ្វីបនេះជាទ្វីបមួយធំអ្នកប្រាជ្ញចែកវាជាបួនផ្នែក៖

អាស៊ីខាងកើត។ អាស៊ីខាងត្បូង។ អាស៊ីខាងលិច។ អាស៊ីខាងជើង។ ប្រវត្តិទ្វីបអឺរ៉ុបកែប្រែ កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអឺរ៉ុប ប្រវត្តិនៅទ្វីបអឺរ៉ុបបានចាប់ផ្តើមជាមួយប្រទេសក្រិក។​ Herodoto គឹជាអ្នកទីមួយដែលចេះសរសេរប្រវត្តិ។ទស្សនវិជ្ជាក៏បានចាប់កំណើតនៅទីនោះ។

ប្រវត្តិទ្វីបអាហ្វ្រីកកែប្រែ កែប្រែ ប្រវត្តិអាហ្វ្រីក ប្រវត្តិនៅទ្វីបអាហ្វ្រីកបានផ្តើមឡើងជាមួយប្រទេសអេហ្សីប។

ប្រវត្តិទ្វីបអាមេរិកកែប្រែ កែប្រែ ប្រវត្តិទ្វីបអាមេរិក ប្រវត្តិរបស់ទ្វីបអាមេរិកផ្តើមឡើងបាន៨០០០ឆ្នាំជាមួយប្រជាជនTolteca។ នៅសតវត្សរ៏ទី ៩គ.ស.មានប្រជាជនថ្មីហៅថា Mayaដែលមានការសរសរ និងប្រតិទិនមួយដែលល្អបំផុតក្នុងប្រវត្តិរបស់ពិភពលោក។ គេបានរកឃើញលេខ០ដែលជួយដល់អភិវឌ្ឍន៍របស់ចំណោទលេខនព្វន្ធ។

Contents

                                     

1. សេដ្ឋកិច្ច

  • ទីផ្សារនាំចេញសំខាន់៖ ស.អ. ៤៤% សហរដ្ឋុអាមេរិកនិងប៊ុលហ្គារី ៥,៧% សាយព្រឹស ៤,៨% FYROM ៣,៧%
  • អត្រាកំណើនសេដ្ឋកិច្ច ៤,៣ ភាគរយ ២០០៣ ៣,៥ ភាគរយ ២០០២
  • អត្រា​អតិផរណា ៣,៤ ភាគរយ ២០០៣ ៣,៦ ភាគរយ ២០០២
  • បរិមាណនាំចេញ ៧,៨ ពាន់លាន USD ២០០៣ ១២,៦ ពាន់លាន USD ២០០២
  • ទីផ្សារនាំចូលសំខាន់៖ ស.អ. ៥០,៨% រុស្ស៊ី ៥,៣% អារ៉ាប៊ីសាអូឌីត ៣,៥% សហរដ្ឋអាមេរិក ៣,២% អ៊ីរ៉ង់ ៣,២%
  • អត្រាគ្មានការងារធ្វើ ៩,៤ ភាគរយ ២០០៣ ១០,៣ ភាគរយ ២០០២
  • បរិមាណនាំចូល ៣៥,២ ពាន់លាន USD ២០០៣ ៣១,៤ ពាន់លាន USD ២០០២
  • ផលិតផល​ក្នុង​ស្រុក​សរុប GDP ១៧២,៥ ពាន់លាន USD ២០០៣ ២០១,១ ពាន់លាន USD ២០០២
  • ទំនិញនាំចូលសំខាន់៖ គ្រឿងចក្រឧស្សាហកម្ម បរិក្ខារយានយន្ត ថាមពល
  • GDP Per Capita ១៦.២២៣ USD ២០០៣ ១៩.០០០ USD ២០០២
  • ទំនិញនាំចេញសំខាន់៖ អាហារនិងភេសជ្ជៈ សាច់ក្រណាត់ ផលិតផលគីមី ផលិតផលប្រេង ឧបករណ៍អគ្គិសនីនិងទូរគមនាគមន៍
                                     

2. តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ

Government

  • Greek National Tourism Organisation
  • President of the Hellenic Republic
  • Minister of the Hellenic Republic
  • Greek News Agenda Newsletter
  • Hellenic Parliament

General information

  • Greek Council for Refugees, បានយកមក 2016-03-23.
  • Geographic data related to ក្រិក at OpenStreetMap
  • The London Protocol of 3 February 1830
  • History of Greece: Primary Documents
  • "Greece", guide, National Geographic.
  • Greece ច្រកចូលនៅក្នុង សៀវភៅការពិតពិភពលោក
  • The Greek Heritage
  • "Greece", BBC News UK, 25 December 2013, បានយកមក 2016-03-23.
  • សៀវភៅផែនទីវិគីមីឌាGreece
  • "Greece", UCB Libraries GovPubs, Colorado, បានយកមក 2016-03-23.
  • Hellenism, បានយកមក 2016-03-23 – Everything about Greece.
  • ក្រិក នៅគម្រោងបញ្ជីរាយឈ្មោះបើកទូលាយ
  • Hellenic History, GR: FHW, បានយកមក 2016-03-23.
Trade
  • World Bank Summary Trade Statistics Greece
                                     
  • ស. ន ប រទ ស ក រ ក Eratosthenes - ម.គ.ស. គ ជ មន ស សដ ប ងដ លប រ ភ ម ស ស រ តន ប រទ ស ក រ ក គ ឲ យឈ ម យ ឡ γαια ប រជ ជន ក រ ក គ ជ មន ស សដ ប ងដ លធ វផ នទ
  • របស ក រ ក ដ រ ក ម គ ជ រ ប យវត ថ ដ លត រ វប នប រ ន ក ន ង ក រ ក ក នងអ ឡ ងព លជ ច រ នសម យក ល ន ក ន ងប រវត ត ស ស ត ររបស ក រ ក វ ជ រ ប យវត ថ ម យរបស ក រ ក ក លព សម យប រ ណ
  • ប រតម នម នផ ក យរណបធម មជ ត ទ ឯកស រសង ក តដ ប ងរបស ប រតម នត ងព ជ ន ន សហវត សរ ម នគ ស ក រ ក ប រ ណដ ប ងគ តថ ព កគ ជ ស កសពស ឡ ស ទ លព រ: ទ ម យអ ចម លឃ ញម នព លថ ង រ ព កគ ហ ថ អ ប ឡ
  • ឡ បត អង គ ល ស: Lepta ជ ល យក ក ធ វ ព ទង ដ ង របស ក រ ក សម យប រ ណ ឡ បត ជ ទម រង ពហ វច ចន របស lepton Greek λεπτόν, pl. λεπτά គ ជ ឈ ម របស រ ប យវត ថ ម យ
  • សង គមវ ទ យ ក ន ង ឆ ន ព ក យ Sociology ម ន ប រភព ព ព ក យ ឡ ត ង ន ង ក រ ក សង គមវ ទ យ ត រ វ ប ន គ យក ទ បង រ ន ជ ល ក ដ ប ង ន សកលវ ទ យ ល យ ក ណ ស
  • ភ ស ខ ម រ ម នម លភ ស ដ ចត ម: ភ ស ស ស រ ក ត ស រ បភ ស ខ ម រ ភ ស ប ល ភ ស ក រ ក ភ ស ឡ ត ងស រ ប ភ ស ប រ ង ភ ស អ ស ប ញ ភ ស ព រទ យហ គល ភ ស អ ត ល
  • វ យ យ ករណ ស ស ត រ ខ ង បស ច ម ទ វ ប គ ជ ត ក រ ក ជ អ នក បង ក ត ព ក អ នក ច រណញ ញ ណ បន ល Sophistes ល ក ទស សនវ ទ ក រ ក ប ល ត ង ន ក ន ង ស វភ ន ម ថ Cratyle
  • វ ជ ជ រ ដ លម នជម រ រហ តដល ព ភពខ ងក រ ម ឬស ថ ននរក ន ក នងព រ គម ព រជ ភ ស ក រ ក ព ក យន ត ណ ងឲ យទ ងក រន ម ម តបង ក តន ដ មដ ប ងដ លម នទ ន បញ ចប ល ក ប បត ត
  • ព ក យ អង ករ គ មកព ភ ស ប រ ងដ លម នប រភពមកព អ ត ល risotto មកព ភ ស ឡ ត ងដ លប នមកព ភ ស ក រ ក ὄρυζα oruza ព ក យក រ ចគ ជ ប រភពន ព ក យអ រ បទ ងអស
  • គ ហ ត ក ស ថ wiki wiki វ គ ៗ ភ ឌ ម នន យថ ក រអប រ ព ក យន ម នក ណ តមកព ភ ស ក រ ក pedia ដ ច ន វ គ ល នៗ ន ង ភ ឌ ក រអប រ គ ជ ក រអប រ ដ លល ន Definition
  • ម ន ភ ព ស រដ ង គ ន ន ង ភ ស ឡ ត ង Latin ន ង ភ ស ក រ ក Greek ន ក ន ង ទ វ ប អ រ ប ហ យ ភ ស ស ស ក ឫតប ន ជ ឥទ ធ ពល យ ង ខ ល
តួប្រុស
                                               

តួប្រុស

​​​ តួអង្គប្រុសពេលខ្លះ តួអង្គស្រីគឺសំរាប់មនុស្សស្រី​ ឃើញថាបច្ចេកទេសគឺជាមនុស្សម្នាក់ដែលអំពើនៅក្នុងវិនាដកម្មមួយរឺក៏កំប្លែងផលិតកម្ម ហើយនឹងដែលធ្វើការនៅក្នុងខ្សែភាពយន្ត,នៅទូរទស្សន៍,ល្ខោន​ វិទ្យុនៅក្នុងនោះដែរត្រូវមានសមត្ថភាពសំដែង។នៅក្នុងបុរាណក្រិក ពាក្យថាតួអង្គប្រុស ὑποκριτής hypokrites ​​​​​

គ្រីស្ទអឌែលហ្វៀន
                                               

គ្រីស្ទអឌែលហ្វៀន

គ្រីស្ទអឌែលហ្វៀន គឺជាព្រះវិហារប្រូតែស្តង់តូចមួយដែលមិនជឿចំពោះការបង្រៀនពី ព្រះបីរួមមួយ។ ខ្មែរគ្រីស្ទអឌែលហ្វៀនមាន សាលាបង្រៀនព្រះកម្ពីក្នុងទីក្រុងភ្នំពេញតាំងពីឆ្នាំ២០០៧។

Users also searched:

...
...
...